Dit gebeurt er in het lichaam bij stress

Stress is van oorsprong een heel natuurlijke reactie van het lichaam op gevaar. Het zorgt ervoor dat je kan vechten of vluchten als dit nodig is. Op het moment dat het gevaar weer geweken is, komt het lichaam terug in een positie van rust en herstel. Omdat deze stress-reactie maar kortdurend is en er daarna een periode van rust volgt, heeft dit geen negatieve impact op je lichaam.

Tegenwoordig staan we niet meer zo vaak bloot aan fysiek gevaar, maar ook mentale druk veroorzaakt deze reactie. Als deze druk tijdelijk is, en er daarna voldoende rust volgt, is dit ook geen probleem. Het wordt anders als we langdurig blootgesteld staan aan deze stress-reactie. Op dat moment kan het lichaam niet voldoende herstellen en raakt het geleidelijk overbelast.

Om deze stress-reactie en de gevolgen van langdurige stress te kunnen begrijpen zal ik je eerst kort iets over de werking van het zenuwstelsel vertellen.

Het zenuwstelsel

Het zenuwstelsel van de mens bestaat uit een autonoom (vegetatieve) en animaal (centrale) zenuwstelsel.

Het autonome zenuwstelsel is verantwoordelijk voor de werking van de inwendige organen. Het stuurt onder andere de ademhaling, de spijsvertering en het verwijden en vernauwen van de bloedvaten aan. Ook de hartslag wordt door dit zenuwstelsel geregeld.

Het animale zenuwstelsel is het deel waar je zelf invloed op hebt. Het verzorgt bewuste reacties en reflexen. Bij de werking van stress is dit deel minder belangrijk.

autonoom en animaal zenuwstelsel stress stressreactie stresshormoon

Het autonome (onbewuste) zenuwstelsel

Het autonome zenuwstelsel is onder te verdelen in een orthosympatisch en parasympatisch deel. Wanneer je bijvoorbeeld lichamelijke inspanning verricht is het orthosympatische deel actief. Ook als er sprake is van gevaar is dit deel actief. Het zorgt ervoor dat het lichaam klaar is om te vechten of te vluchten als het nodig is. Omdat het lichaam wil voorkomen dat het niet gereed is als er gevaar is, zal dit systeem vaker reageren dan daadwerkelijk nodig is.

Het parasympatische deel is actief bij rust. Het zorgt voor herstel van het lichaam (opbouw van weefsel en het bevorderd herstelmechanismen)

autonoom zenuwstelsel werking stress

Adrenaline en noradrenaline

Wanneer het orthosympatische systeem geactiveerd wordt, komen de hormonen adrenaline en noradrenaline vrij. Hierdoor:

  • Stijgt de hartslag
  • Gaat de bloeddruk omhoog
  • Gaat er meer bloed naar de spieren, het hart en de hersenen en minder naar de andere organen
  • Gaat de ademfrequentie omhoog en verwijden de longblaasjes zich

Het lichaam is klaar voor actie

Na een aantal minuten wordt de hypofyse actief. Deze geeft de bijnieren de opdracht om cortisol te gaan produceren. Cortisol staat bekend als het stresshormoon. Het zorgt ervoor dat de bloedsuikerspiegel stijgt en dat de stofwisseling harder werkt. Eiwitten en glycogeen in het lichaam worden omgezet in glucose. Hierdoor maakt het lichaam snel energie vrij om met de stresssituatie om te gaan.

Te veel langdurige stress

Zoals hierboven ook al genoemd was dit systeem vroeger heel belangrijk, omdat je altijd aangevallen kon worden door een wild dier. Als het gevaar geweken was, ging het lichaam weer in de ruststand.

Tegenwoordig staan we vaak en langdurig bloot aan stress. Je kunt hierbij denken aan een hoge werkdruk, hoge verwachtingen van de omgeving en van jezelf, maar ook de vele prikkels vanuit sociale media. Al deze dingen zorgen ervoor dat het orthosympatische systeem (langdurig) actief is. Ook hier maakt het lichaam zich klaar om voor de situatie weg te vluchten of ertegen te vechten. Echter komt het vaak niet tot actie en blijft het lichaam in de stand van paraatheid.

Te veel stress, te weinig rust

Wanneer je te veel stress ervaart is het orthosympatische systeem te vaak actief en het parasympatische deel te weinig, waardoor het lichaam niet meer goed kan herstellen. Het immuunsysteem (dat je beschermt tegen ziektes) is minder actief, waardoor je vatbaarder wordt voor ziektes en het aanmaken van nieuwe cellen en het onderhouden van bestaande cellen gaat op een laag pitje, waardoor bijvoorbeeld spieren niet goed kunnen herstellen van de inspanning. Langzaam ontstaan steeds meer lichamelijke en psychische klachten.

Als je niet tijdig ingrijpt en je lichaam vaker tot rust kan komen, is een burn-out het gevolg.

Online training “Vrij van Stress”

Wil jij leren hoe jij jouw stress-niveau blijvend kan verlagen? Dan is de online training “Vrij van Stress” echt iets voor jou. In deze training leer jij hoe je weer grip krijgt op stress en hoe jij zelf invloed uit kan oefenen op stress-volle situaties. Ook als jij herstellende bent van een burn-out helpt deze training je jouw stress de baas te worden en te blijven.

Na aanmelding krijg je meteen toegang tot de online leeromgeving en kan je starten met de eerste trainingsweek. Je kan deze training met of zonder persoonlijke begeleiding volgen, gewoon vanuit huis en in je eigen tijd.

Kijk voor meer informatie op: Online training Vrij van Stress

 

Myrte Duijndam Vivas Coaching

Gratis en vrijblijvende kennismaking

Wil je weten wat ik voor jou kan betekenen? Neem dan contact op voor een gratis en vrijblijvend kennismakingsgesprek.

Plaats een reactie